Nieuwsbrief voor overheden
Tijdens de workshop handhaving op onze Gemeentedag 2016 lieten wij zien dat het overtredersbegrip meer mogelijkheden biedt dan wellicht aanvankelijk gedacht. Wij bespraken dat het verstandig kan zijn om te onderzoeken of er tegen meerdere overtreders handhavend kan worden opgetreden, met name wanneer er sprake is van een (dreigend) faillissement van de feitelijk overtreder.
Een mooi voorbeeld is terug te vinden in de uitspraak van de Afdeling van 20 april 2016 (ECLI:NL:RVS:2016:1065). Daarin was (onder andere) aan de orde of er terecht lasten onder bestuursdwang waren opgelegd aan de bestuurder en aan de werknemer van de vennootschap die de verboden gedragingen had verricht.
De Afdeling overweegt dat de aandeelhouder en enig bestuurder terecht als feitelijk leidinggevende en dus als overtreder is aangemerkt. Het verweer van de enig bestuurder was dat zij zich feitelijk niet met de activiteiten van de vennootschap had bemoeid. De Afdeling verwijst naar de strafrechtelijke rechtspraak (HR 16 december 1986, NJ 1987, 321, Slavenburg II), waaruit volgt dat er ook sprake kan zijn van feitelijk leidinggeven aan een verboden gedraging, indien een functionaris, hoewel daartoe bevoegd en redelijkerwijs gehouden, maatregelen ter voorkoming van deze gedragingen achterwege laat en bewust de aanmerkelijke kans aanvaardt dat de verboden gedragingen zich zullen voordoen. De Afdeling meent dat niet aannemelijk was dat de enige bestuurder niet op de hoogte was van de activiteiten van de vennootschap en dat zij door desondanks een passieve rol aan te nemen bewust de aanmerkelijk kans heeft aanvaard dat de overtreding zich zal voordoen.
Ten aanzien van de werknemer overweegt de Afdeling dat hem – ook al heeft hij werkzaamheden voor de vennootschap verricht - niet zonder meer de overtreding van de vennootschap kan worden toegerekend. De werknemer heeft immers uitsluitend een arbeidsovereenkomst met de vennootschap en geen (bestuurs-)functie. Voor het overige vindt de Afdeling geen aanleiding voor het oordeel dat de werknemer als overtreder kan worden aangemerkt. De les die wij hierin kunnen lezen is dat een werknemer onder omstandigheden óók als overtreder kan worden aangemerkt, maar dat daar dan wel meer handen en voeten aan moeten worden gegeven.
ABRvS 20 april 2016, www.rechtspraak.nl: ECLI:NL:RVS:2016:1065
Door mw. mr. B. d’Hooghe
"