Nieuwsbrief voor overheden
Kort geding. Verbod jegens burgemeester om mee te werken aan ontruiming. Ontvankelijkheid en procesbevoegdheid burgemeester. Artikel 444 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv.). Artikel 3 en 27 Internationaal Verdrag tot bescherming van de Rechten van het Kind (IVRK). Noodtoestand. Vordering afgewezen.
In de gemeente Rheden dient een woning te worden ontruimd. De bewoonster verzet zich daartegen, onder meer op de grond dat het huisrecht van haar drie maanden oude baby niet mag worden geschonden. Zij stelt een vordering in tegen de gemeente, bewerend dat de burgemeester aan de ontruiming geen medewerking mag verlenen.
In artikel 444 Rv is bepaald dat, indien de geëxecuteerde weigert tot zijn woning toegang te verlenen of de deurwaarder hem niet aantreft, de deurwaarder zich dient te vervoegen bij de burgemeester in wiens tegenwoordigheid de opening van de deuren en van het huisraad zal worden gedaan voorzover dat nodig is.
De voorzieningenrechter van de rechtbank Gelderland overweegt dat in het IVRK weliswaar is bepaald dat ieder overheidsorgaan verplicht is om te waken over de belangen van de minderjarige kinderen, maar dat de weging van het belang van het kind moet plaatsvinden door de rechterlijke instanties die het ontruimingsvonnis wijzen. De burgemeester heeft geen taak in het toepassen van het IVRK.
Immers, zijn taak ex artikel 444 Rv is beperkt. De burgemeester heeft slechts een ‘vergezellingsplicht’: hij moet enkel beoordelen of de deurwaarder al dan niet lichtvaardig of willekeurig gebruik maakt van zijn bevoegdheid om de woning zonder toestemming van de bewoners te betreden. Het is dus overigens niet zijn taak om te beoordelen of er daadwerkelijk een vonnis c.q. executoriale titel bestaat. Het doen van een onderzoek naar het bestaan en de omvang van de executoriale titel is voorbehouden aan de gerechtsdeurwaarder.
Opgemerkt wordt dat een deurwaarder, net als bijvoorbeeld een notaris, een ‘openbaar’ ambtenaar is. De term ‘openbaar’ geeft aan dat betrokkene rechtstreeks wordt betaald door belanghebbenden, niet door de overheid. Maar een deurwaarder is wel een ambtenaar en oefent dus wel overheidsbevoegdheden uit, zoals het executeren van een vonnis, al dan niet door een woning te ontruimen.
Rb Gelderland 5 januari 2017, www.rechtspraak.nl, ECLI:NL:RBGEL:2017:78
Door Rikkert Hoekstra
"