Nieuwsbrief voor overheden
Onlangs kreeg een curieuze ontslagprocedure voor het bevoegde gezag toch nog een bevredigende afloop. Wat was het geval? In 2001 stelde een GGD een ambulancechauffeur aan in ambtelijke dienst. Op deze aanstelling was de rechtspositieregeling voor de sector gemeenten van toepassing. Per 1 januari 2011 is echter een nieuwe cao voor de sector ambulancezorg in werking getreden. Het bevoegd gezag van de chauffeur sloot zich aan bij een convenant waarin publieke werkgevers in de sector ambulancezorg toezegden dat zij de cao zouden omzetten in een rechtspositionele regeling die Boek 7, titel 10, van het Burgerlijk Wetboek (BW) van overeenkomstige toepassing verklaart. In de CAR/UWO is in verband hiermee een bepaling opgenomen die inhoudt dat medewerkers die onder de cao sector ambulancezorg vallen zijn uitgesloten van toepassing van de CAR/UWO.
Met deze achtergrond raakte de ambulancechauffeur in 2012 betrokken bij een incident tijdens een personeelsfeest. Tegen hem is de verdenking gerezen van grensoverschrijdend gedrag. Betrokkene is geschorst en zijn bevoegd gezag heeft ten aanzien van hem besloten tot opzegging van zijn dienstverband op grond van artikel 7:672 BW. Het bevoegd gezag betoogde dat de CAR/UWO niet langer van toepassing was, dat het voor de GGD vanwege artikel 7:615 BW niet mogelijk was om de kantonrechter te verzoeken om tot ontbinding over te gaan en dat opzegging dus de enige mogelijkheid was om de aanstelling van betrokkene te beëindigen. Gelet op het bepaalde in artikel 2, eerste lid, aanhef en onder a van het Buitengewoon Besluit Arbeidsverhoudingen 1945 (BBA) had het bevoegd gezag voor die opzegging geen toestemming van het UWV Werkbedrijf nodig.
De voorzieningenrechter van de rechtbank Midden-Nederland heeft bij uitspraak van 2 april 2013 (ECLI:NL:RBMNE:2013:BZ6586) een streep door deze redenering gezet. De voorzieningenrechter sprak als voorlopig oordeel uit dat de chauffeur als ambtenaar is aangesteld, dat het BW niet van toepassing is en dat toepasselijke ontslagbepalingen in voorliggend geval ontbraken. Betrokkene kon dus eenvoudigweg niet ontslagen worden. Naar aanleiding hiervan heeft het algemeen bestuur van deze GGD de rechtspositieregeling aangevuld met de bepalingen van hoofdstuk 8 van de CAR/UWO en heeft het bevoegd gezag op basis van nader onderzoek een nieuwe ontslagprocedure tegen de chauffeur ingezet wegens verstoorde verhoudingen. De Centrale Raad laat dit ontslag in stand. De hele voorgeschiedenis – en daarmee ook mogelijke discussies over de procedurele verwikkelingen – worden door de Centrale Raad afgedaan met de overweging dat voor de houdbaarheid van het ontslag gekeken moet worden naar de stand van zaken ten tijde van de ontslagverlening. Op basis van de onderzoeksbevindingen met betrekking tot de incidenten rond betrokkene komt de Centrale Raad tot het oordeel dat de verhoudingen ten tijde van de ontslagverlening onherstelbaar verstoord waren. Een interessante -aan het legaliteitsbeginsel gerelateerde- vraag of het mogelijk is om een ambtenaar te ontslaan op grond van een bepaling die ten tijde van de verweten gedragingen niet op hem van toepassing was, wordt hierdoor slechts impliciet beantwoord. Dat artikel 8:8 CAR/UWO in het najaar van 2012 niet op betrokkene van toepassing was – er waren überhaupt geen ontslagbepalingen van toepassing – was naar het oordeel van de Centrale Raad geen reden om feiten die zich in deze periode hebben voorgedaan niet mee te wegen bij de toetsing van een ontslag op grond van artikel 8:8 CAR/UWO dat is verleend op een moment dat die bepaling wel op betrokkene van toepassing is. Het antwoord op de vraag of dit geen schending van het legaliteitsbeginsel oplevert ligt redelijk voor de hand. Ik zou menen dat bepalingen in een rechtspositieregeling die ontslag mogelijk maken op zichzelf niet zijn aan te merken als strafbepalingen waarop het legaliteitsbeginsel van toepassing is. Artikel 6 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens blijft hier dus buiten beschouwing.
CRvB 21 januari 2016, www.rechtspraak.nl: ECLI:NL:CRVB:2016:254
"