Nieuwsbrief voor overheden

Beroep eigenaar eetcafé tegenover gemeente op zowel bevrijdende als verkrijgende verjaring  met betrekking tot een strook grond, dienend als deel van het terras. Inbezitneming stuk grond? Criteria. Stelplicht en bewijslast. Meer dan twintig jaar geleden –met toestemming van gemeente- geplaatste terrasmuur onvoldoende. Zwaardere toets indien particuliere grond grenst aan grond gemeente.

De eigenaar van een restaurant op Texel vraagt in 1993 een bouwvergunning aan voor een terrasmuur met windscherm met een lengte van circa 3,70 meter vanuit de gevel. Probleem: de eigendomsgrens gaat maar tot 2,70 meter vanuit de gevel. In 2014, dus na verloop van meer dan 20 jaar, gaat de gemeente over tot herinrichting van de straat; zij wil er toe overgaan om de terrasmuur over een lengte van 1 meter te slopen. Dat maakt een verschil van (de exploitatie van) één rij tafels, dus de restauranteigenaar komt hier tegen op door beroep te doen op inbezitneming en aansluitende eigendomsverkrijging door verjaring.

De rechtbank wijst de vordering af, onder meer overwegend dat bij onroerende zaken een intentie tot het houden voor zichzelf door een niet-rechthebbende niet snel wordt aangenomen, met name niet als het gaat om stroken publieke grond die grenzen aan percelen die aan burgers toebehoren.

Het hof te Amsterdam bevestigt dit vonnis. Hij overweegt onder meer dat de strook grond aan de voorzijde voor iedereen zonder enige belemmering voluit toegankelijk bleef (1). Bovendien kon de gemeente aannemelijk maken dat voor de exploitatie van het terras op gemeentegrond altijd precariobelasting is betaald, hetgeen bepaaldelijk niet duidt op eigendomspretenties (2). En ten derde gaat het om een perceel grond van een particuliere eigenaar dat grenst aan grond van de gemeente (3). Die situatie kan, zo overweegt het hof te Amsterdam, thans ook in navolging van eerdere jurisprudentie van het hof Den Bosch, niet zonder meer op één lijn worden gesteld met het geval dat twee percelen van particulieren aan elkaar grenzen, onder meer omdat, naar van algemene bekendheid is, publieke grond –al dan niet oogluikend toegestaan- door particulieren niet zelden wordt benut voor doeleinden zoals voor het gebruik als terras. Dergelijke gedragingen van een burger zullen daarom niet snel de conclusie wettigen dat de gemeente daaruit niet anders kan afleiden dan dat de gebruiker eigenaar van de betreffende strook grond pretendeert te zijn.

Het betoog dat uit de verleende bouwvergunning moet worden afgeleid dat de gemeente afstand heeft gedaan van haar recht van eigendom, althans haar recht heeft verwerkt kan het hof ook niet volgen. Ook het aanbrengen en onderhouden van eigen bestrating op de strook grond alsmede de plaatsing van vetputten daarin duiden niet op inbezitneming, omdat daarvoor hetzelfde geldt als is overwogen ten aanzien van de terrasmuur.

Conclusie: het wordt voor burgers steeds moeilijker om zich met succes op verjaring van gemeentegrond te beroepen!

Hof Amsterdam 9 januari 2018, www.rechtspraak.nl: ECLI:NL:GHAMS:2018:34

Door Rikkert Hoekstra

"

Actualiteiten overzicht